Santral etkili kas gevşetici · ATC: M03BX05
Etki başlangıcı
≈ 30–60 dakika (ağızdan)
Etki süresi
Kısa etkili
Yarı ömür
≈ 3–7 saat (aktif metabolit)
Günlük kullanım
Kısa süreli (en fazla 5–7 gün)
Tiyokolşikosid, kas spazmını çözmek için kullanılan santral (merkezi) etkili bir kas gevşeticidir. Türkiye'de Muscoflex, Muscoril gibi markalarla; kapsül, ampul, krem ve jel formlarında bulunur. Kolşikosid adlı doğal bileşiğin yarı sentetik bir türevidir.
Onu sıradan bir ağrı kesiciden ayıran nokta şu: tiyokolşikosid ağrıyı doğrudan kesmez. Kasılmış, sertleşmiş kası gevşetir; ağrı da bu spazmın çözülmesiyle dolaylı olarak azalır. Bu yüzden çoğu zaman bir ağrı kesiciyle (örneğin diklofenak) birlikte, kısa süreli ve destekleyici bir tedavi olarak reçete edilir.
Tiyokolşikosid, omurilik düzeyinde GABA-A ve glisin reseptörleri üzerinden çalışır. Bu reseptörler kasları kontrol eden sinir sinyallerinin frenidir; tiyokolşikosid bu freni güçlendirerek aşırı kas tonusunu, yani spazmı azaltır. Önemli bir ayrıntı var: kas gücünü baskılamaz, sadece istemsiz kasılmayı çözer. Yani kişi hareket kabiliyetini yitirmez.
Etkisini doğrudan kasın üzerinde değil, sinir sistemi seviyesinde gösterdiği için 'santral etkili' olarak sınıflandırılır. Ağrı kesici (analjezik) ya da iltihap giderici (antienflamatuvar) bir özelliği yoktur; gerçek değeri spazmı kırmasında.
Tiyokolşikosid, yetişkinlerde ve 16 yaşından büyük ergenlerde, omurga (spinal) kaynaklı akut ve ağrılı kas kasılmalarının kısa süreli destekleyici tedavisinde kullanılır. Bel tutulması, boyun spazmı, tortikolis ve benzeri ani kas kasılmaları en tipik örneklerdir.
Burada altı çizilmesi gereken bir sınır var: bu molekül akut durumlar içindir. Kronik (sürekli) kas-iskelet ağrılarında ya da uzun vadeli tedavide kullanılmaz. Güvenlik kısıtlamaları nedeniyle ağızdan kullanım 7 günü, kas içi kullanım ise 5 günü geçmemelidir.
Ağızdan kullanımda günlük maksimum doz 16 mg'dır: genellikle 12 saat arayla günde iki kez, 4 mg'lık kapsülden ikişer tane ya da 8 mg'lık kapsülden birer tane. Kapsüller yemekten sonra, bol su ile alınır. Kas içi (IM) formda günde en fazla 8 mg uygulanır ve bunu bir sağlık çalışanı yapar.
Lokal (bölgesel) yakınmalarda ise krem ve jel formları devreye girer. Bunlar ağrılı bölgeye günde birkaç kez sürülür; sistemik emilim düşük olduğu için yan etki riski daha sınırlıdır. Hangi formun uygun olduğuna her zaman hekim karar verir.
En sık görülen yan etkiler ishal, mide ağrısı, bulantı ve uyuklamadır; çoğu hafiftir. Ancak kritik bir güvenlik konusu var: klinik öncesi çalışmalar, sistemik tiyokolşikosidin bir metabolitinin yüksek dozlarda anöploidi (kromozom sayısında değişiklik) yapabileceğini gösterdi. Bu, doğmamış bebek için risk, erkekte kısırlık ve olası kanser riski anlamına gelir. İşte kullanımın neden kısa süreyle sınırlandığı tam olarak budur.
Bu nedenle tiyokolşikosid gebelikte ve emzirme döneminde kesinlikle kullanılmaz (gebelik kategorisi X). Dahası: tedavi boyunca ve sonrasında kadınların 1 ay, erkeklerin 3 ay etkili doğum kontrolü uygulaması önerilir. Gevşek felç (flask paralizi) ve kas gevşekliği olanlarda da kullanılmaz. İshal başlarsa ilaç bırakılmalıdır.
Tiyokolşikosid ağrı kesici midir?
Hayır. Tiyokolşikosid bir kas gevşeticidir; ağrıyı doğrudan kesmez, kası gevşeterek spazma bağlı ağrının azalmasına yardımcı olur. Bu yüzden sıklıkla bir ağrı kesiciyle birlikte kullanılır.
Tiyokolşikosid kaç gün kullanılır?
Güvenlik kısıtlamaları nedeniyle kısa süreli kullanılır: ağızdan en fazla 7 gün, kas içi (IM) en fazla 5 gün. Daha uzun süre kullanılmamalıdır.
Tiyokolşikosid uyku yapar mı?
Bazı kişilerde uyuklama (somnolans) yapabilir. Bu durumda araç ve makine kullanmamak gerekir.
Tiyokolşikosid hamilelikte kullanılır mı?
Hayır. Gebelik ve emzirme döneminde kesinlikle kullanılmaz; çocuk doğurma potansiyeli olan kadınların etkili doğum kontrolü uygulaması gerekir.
Bu içeriği hazırlayan
Tıp Doktoru · Tıbbi İçerik Editörü
Tıp doktoru; klinik araştırmalara ilgi duyan, bilimsel temelli sağlık içerikleri üreticisi. Sitemizdeki tıbbi içerikler, onaylı ürün bilgileri ve güncel bilimsel kaynaklar temel alınarak Dr. Serra Altın editörlüğünde hazırlanır.
Sitemizde yer alan, Tiyokolşikosid etken maddeli ürünler.

Tiyokolşikosid · ATC: M03BX05
Bilim İlaç'ın tiyokolşikosid içeren 4 mg kas gevşetici kapsülü; omurga kaynaklı akut ağrılı kas spazmlarının kısa süreli destek tedavisinde kullanılır (günde 2×2 kapsül).
Ürün Bilgileri
Tiyokolşikosid · ATC: M03BX05
Tiyokolşikosid 8 mg kas gevşetici kapsül; günde 2×1 kapsül ile 16 mg/gün maksimum doza ulaşan, akut kas spazmı için kısa süreli destek tedavisi.
Ürün Bilgileri
Diklofenak + Tiyokolşikosid · ATC: M02AA15
Bilim İlaç'ın deriye sürülen ikili etkili jeli: ağrı kesici-antienflamatuvar diklofenak ile kas gevşetici tiyokolşikosid bir arada; kas spazmı, burkulma, spor yaralanması ve eklem ağrılarında lokal kullanılır.
Ürün Bilgileri
Tiyokolşikosid · ATC: M03BX05
Tiyokolşikosid içeren, deriye sürülen kas gevşetici krem; bölgesel kas spazmı ve gerginliğinde, ağrılı bölgeye lokal olarak uygulanır.
Ürün Bilgileri
Tiyokolşikosid · ATC: M03BX05
Tiyokolşikosid içeren kas içi (IM) enjeksiyon çözeltisi; akut ağrılı kas spazmlarında kısa süreli (en fazla 5 gün) kullanılan, sağlık personelince uygulanan kas gevşetici ampul.
Ürün Bilgileri